Reykja og Fagraneskirkja,

Meira um Ķsland


REYKJA- og FAGRANESKIRKJA
.

.

Feršaįętlanir
Rśtur-Ferjur-Flug


Feršaheimur

Į Reykjum į Reykjaströnd var komin kirkja stuttu eftir kristnitöku, žvķ heimildir segja aš žar hafi Illugi og Grettir veriš jaršsettir eftir aš žeir voru drepnir ķ Drangey.  Tališ er aš žaš hafi veriš um 1028 sem žeir bręšur settust aš ķ Drangey og voru žeir bśnir aš dvelja ķ eyjunni ķ žrjś įr žegar Žorbjörn öngull og hans menn komu śt ķ eyjuna og unnu į žeim bręšrum.

Um Reykjakirkju er fįtt eitt vitaš, hvorki stęrš né eignir og engir mįldagar eru til frį hennar tķš, enda viršist hśn varla hafa veriš viš lżši nema tęp 200 įr.  Ķ stašinn var byggš kirkja ķ Fagranesi og bein žeirra Illuga og Grettis grafin upp og flutt žangaš.  Segir aš mönnum hafi viš flutninginn, žótt stórmannleg bein Grettis.

Um upphaf Fagranesskirkju eru nįkvęmar heimildir, žvķ aš ķ Sturlungu segir frį žvķ, žegar Oddur Žórarinsson, sem žį bjó ķ Geldingaholti, var ķ Skagafirši til aš gęta eigna og rķkis Gissurar jarls Žorvaldssonar į mešan jarlinn fór utan aš reyna aš nį sęttum viš Hįkon Noregskonung.  Oddur frétti aš Heinrekur Hólabiskup vęri staddur ķ Fagranesi aš vķgja žar kirkju.  Žaš var 11. september įriš 1254.  Heinrekur biskup hafši bannfęrt Odd nokkrum dögum įšur og vildi Oddur hitta hann og frišmęlast viš hann en žaš fór nś allt į annan veg eins og fram kemur ķ sögu Geldingaholtskirkju.

Ķ mįldaga Aušuns rauša frį 1318 er sagt, aš Fagraneskirkja sé helguš Guši og heilögum Mattheusi.  Tįkn hans eru bók og fjöšurstafur, eša pyngja sem minnir į aš įšur var hann var  tollheimtumašurinn Levķ Alfeusson.

Eignaskrį kirkjunnar frį žeim tķma er ekki löng, en žó eru upptalin messuklęši, krossar, klukkur og glóšarker.  Eftirtektarvert er aš kirkjan į žį einn glerglugga. Ķ Fagranesi įtti aš vera heimilisprestur og kirkjan fékk lżsistoll og heytoll af 14 bęjum.

Ķ mįldaga Jóns biskups skalla frį 1360, hefur eignaskrį kirkjunnar heldur lengst og kirkjunni bętzt Marķulķkneski, Nikulįsarlķkneski, Benediktusarlķkneski og altaristafla.

Mįldagi er einnig til frį Pétri Nikulįssyni biskupi frį 1394.  Žar er upptalningin svipuš og įšur aš žvķ undanskildu, aš glugginn er sagšur brotinn, kaleikurinn laskašur, tvęr klukkur brotnar og sś žrišja kólflaus og glóšarkeriš oršiš vont.

Sķšasti  mįldagi fyrir sišaskipti er  frį Ólafi Rögnvaldssyni biskupi frį įrinu 1495.  Žį hafši kirkjunni bętzt lķkneski af Gušmundi góša en ekki er minnst į glugga.  Tekiš fram aš presturinn muni gera viš kirkjuna, eša eins og segir ķ mįldaganum, aš žaš žurfi aš lįta gera viš gólf ķ kirkjunni, žilja hana innan og setja hlķfšarhurš į.  Eitt er merkilegt viš žessa mįldaga. Enginn žeirra getur žess, aš kirkjan eigi bakstursjįrn en ķ flestum öšrum mįldögum eiga kirkjur alltaf bakstursjįrn og oft fleiri en eitt, enda žurfti aš baka brauš fyrir altarisgöngurnar, sem voru ķ hverri messu ķ kažólskum siš.

Kirkja stóš ķ Fagranesi fram til įrsins 1892 en žį var lokiš byggingu Sušįrkrókskirkju og Fagraneskirkja var lögš nišur.


TIL BAKA          Nat.is - pósthólf 8593, 108 Reykjavik- sķmi: 898-0355 - nat@nat.is- um okkur - heimildir          HEIM