|
Į
Reykjum į Reykjaströnd var komin kirkja stuttu eftir kristnitöku, žvķ
heimildir segja aš žar hafi Illugi og Grettir veriš jaršsettir eftir
aš žeir voru drepnir ķ Drangey.
Tališ er aš žaš hafi veriš um 1028 sem žeir bręšur
settust aš ķ Drangey og voru žeir bśnir aš dvelja ķ eyjunni ķ žrjś
įr žegar Žorbjörn öngull og hans menn komu śt ķ eyjuna og unnu į
žeim bręšrum.
Um
Reykjakirkju er fįtt eitt vitaš, hvorki stęrš né eignir og engir mįldagar
eru til frį hennar tķš, enda viršist hśn varla hafa veriš viš lżši
nema tęp 200 įr. Ķ stašinn
var byggš kirkja ķ Fagranesi og bein žeirra Illuga og Grettis grafin
upp og flutt žangaš. Segir
aš mönnum hafi viš flutninginn, žótt stórmannleg bein Grettis.
Um
upphaf Fagranesskirkju eru nįkvęmar heimildir, žvķ aš ķ Sturlungu
segir frį žvķ, žegar Oddur Žórarinsson, sem žį bjó ķ
Geldingaholti, var ķ Skagafirši til aš gęta eigna og rķkis Gissurar
jarls Žorvaldssonar į mešan jarlinn fór utan aš reyna aš nį sęttum
viš Hįkon Noregskonung. Oddur
frétti aš Heinrekur Hólabiskup vęri staddur ķ Fagranesi aš vķgja
žar kirkju. Žaš var 11.
september įriš 1254. Heinrekur
biskup hafši bannfęrt Odd nokkrum dögum įšur og vildi Oddur hitta
hann og frišmęlast viš hann en žaš fór nś allt į annan veg eins
og fram kemur ķ sögu Geldingaholtskirkju.
Ķ
mįldaga Aušuns rauša frį 1318 er sagt, aš Fagraneskirkja sé
helguš Guši og heilögum Mattheusi.
Tįkn hans eru bók og fjöšurstafur, eša pyngja sem minnir į
aš įšur var hann var tollheimtumašurinn Levķ Alfeusson.
Eignaskrį
kirkjunnar frį žeim tķma er ekki löng, en žó eru upptalin messuklęši,
krossar, klukkur og glóšarker. Eftirtektarvert
er aš kirkjan į žį einn glerglugga. Ķ Fagranesi įtti aš vera
heimilisprestur og kirkjan fékk lżsistoll og heytoll af 14 bęjum.
Ķ
mįldaga Jóns biskups skalla frį 1360, hefur eignaskrį kirkjunnar
heldur lengst og kirkjunni bętzt Marķulķkneski, Nikulįsarlķkneski,
Benediktusarlķkneski og altaristafla.
Mįldagi
er einnig til frį Pétri Nikulįssyni biskupi frį 1394.
Žar er upptalningin svipuš og įšur aš žvķ undanskildu, aš
glugginn er sagšur brotinn, kaleikurinn laskašur, tvęr klukkur
brotnar og sś žrišja kólflaus og glóšarkeriš oršiš vont.
Sķšasti
mįldagi fyrir sišaskipti er frį Ólafi Rögnvaldssyni biskupi
frį įrinu 1495. Žį hafši
kirkjunni bętzt lķkneski af Gušmundi góša en ekki er minnst į
glugga. Tekiš fram aš
presturinn muni gera viš kirkjuna, eša eins og segir ķ mįldaganum, aš
žaš žurfi aš lįta gera viš gólf ķ kirkjunni, žilja hana innan
og setja hlķfšarhurš į. Eitt
er merkilegt viš žessa mįldaga. Enginn žeirra getur žess, aš
kirkjan eigi bakstursjįrn en ķ flestum öšrum mįldögum eiga kirkjur
alltaf bakstursjįrn og oft fleiri en eitt, enda žurfti aš baka brauš
fyrir altarisgöngurnar, sem voru ķ hverri messu ķ kažólskum siš.
Kirkja
stóš ķ Fagranesi fram til įrsins 1892 en žį var lokiš byggingu Sušįrkrókskirkju
og Fagraneskirkja var lögš nišur. |