|
Safnið var stofnað 1964 að frumkvæði Guðlaugs
Gíslasonar, fyrrverandi bæjarstjóra og alþingismanns.
Vestmannaeyjakaupstaður rekur það. Friðrik Jesson var fenginn til
að sjá um uppbyggingu þess. Hann hefur stoppað upp allflesta fugla,
fiska og önnur dýr, sem eru uppsett á safninu, auk þess sem hann var
safnvörður. Fjölmargir velunnarar safnsins hafa safnað og gefið
þá muni, sem eru þar. Fiskarnir í kerjunum eru flestir þangað
komnir vegna velvilja og áhuga sjómanna. Safninu er skipt í þrjá
sali, þ.e. fugla-, fiska- og steinasafn.
Alls hafa sézt á Íslandi um 300 tegundir fugla, þar af eru
u.þ.b. 80 varpfuglar hérlendis. Í Vestmannaeyjum verpa um 30
tegundir fugla að jafnaði og ber mest á sjófuglum, sem eru þar í
milljónatali. Þrjár þessara tegunda hafa til skamms tíma
ekki orpið annars staðar á landinu, skrofa, litla-sjósvala
og stóra-sjósvala. Vor og haust má sjá alla íslenzka
farfugla í Eyjum auk flækingsfugla, bæði frá Evrópu og
Ameríku. Flestir íslenzku varpfuglarnir eru uppsettir á
safninu auk flækinganna. Það er líka hægt að virða fyrir sér
egg flestra tegunda varpfugla. Mörg litaafbrigði sjófugla
eru líka til sýnis. Í fuglasalnum eru líka uppstoppaðir
krabbar og fiskar, margar tegundir mjög sjaldséðar, s.s.
lúsifer, sædjöfull og surtla, sem eru djúpsjávarfiskar af
1000-2000 m dýpi.
Helztu tegundir nytjafiska
við Ísland eru í kerjum í fiskasalnum auk krabba, sæfífla,
krossfiska og skeldýra. Sjórinn í kerjunum er 6°C heitur sjór, sem
dælt er úr borholu af 30 m dýpi örfáa metra frá safninu. Árlega
hrygna nokkrar tegundir sjávardýra í safninu. Þá gefst kostur á
að fylgjast með klaki.
Skrautsteinarnir í steinasalnum eru gjöf
hjónanna Unnar Pálsdóttur og Sveins Guðmundssonar frá Arnarstapa í
Vestmannaeyjum. Árið 1986 var safninu falin gæzla steinanna. Þetta
steinasafn er talið eitt hið merkasta á landinu og telur á annað
þúsund íslenzka steina, sem Sveinn safnaði í áratugi um land allt,
en aðeins lítill hluti safnsins er til sýnis hverju sinni. Flestir
íslenzkir skrautsteinar eru svonefndar holufyllingar. Mest finnst af
slíkum steinum utan eldvirku svæðanna. Ísland er jarðfræðilega
ungt land og því fátækara af skrautsteinum en flest
nágrannalandanna. |