Stöšuvötn eru tiltölulega einangruš lķfrķki, žar sem žörungar og ašrar plöntur eru undirstaša annars lķfs.  Framleišslan er fremur hęgfara ķ köldum vötnum og takmarkar fjölda lķfvera.  Vötnin aš Fjallabaki eru köld.  Urriši gengur śr Tungnaį ķ Kżlingavatn og Kirkjufellsvatn.  Hann hefur veriš ķ Ljótapolli og Frostastašavatni eins lengi og menn muna.  Allt frį 1970 hefur bleikju veriš sleppt ķ vötn į svęšinu og hśn hefur žrifizt vel og fjölgaš sér.  Urrišinn hefur minnkaš vegna skorts į fęšu.

Fuglar
Fuglalķf er fįbreytt eins og annars stašir į hįlendinu.  Snjótittlingar eru algengastir og viš stöšuvötn sjįst himbrimar, įlftir og óšinshanar.  Himbriminn verpir viš Frostastašavatn og Kirkjufellsvatn og stundum sjįst straumendur į Jökulgilskvķsl og verpa stundum ķ nįgrenninu.

LANDMANNALEIŠ
FJALLABAK NYRŠRA

Ķ bķl.
Vegurinn um Landmannaleiš fylgir ķ megindrįttum gömlu reišleišinni milli Lands og Skaftįrtungu.  Sigölduleišin (F22) tengist henni viš Frostastašavatn og er fjölfarnari en Dómadalsleišin.  Bįšar žessar leišir liggja um hraun, mela og sanda og óbrśašar įr.  Žęr eru venjulega fęrar frį jślķ fram til fyrstu snjóa.  Leišin milli Landmannalauga og Elgjįr er hentug fjórhjóladrifnum bķlum vegna margra óbrśašra lękja og įa og stundum er sandbleyta farartįlmi.  Žaš er órįšlegt aš reyna aš aka yfir į, sem er ekki vęš.  Bezt er aš fara yfir ķ lįgum gķr įn žess aš skipta į leišinni og aka hęgt og markvisst og helzt aš skįsneiša undan straumi.  Viš foršumst aš aka leišir, sem eru ekki į ķtarlegustu landakortum, žvķ aš žaš samsvarar akstri utan vega, sem er bannašur.  Viš veršum aš hafa ķ huga, aš engar benzķnstöšvar er aš finna aš Fjallabaki.

Gangandi.
Frišlandiš er mjög vel falliš til lengri og skemmri gönguferša.  Sumar gönguleišanna eru į venjulegum landakortum og flestar eru vel merktar meš stikum.  Vinsęlast er aš ganga į Blįhnjśk (940m; 1-2 klst.) og aš hverasvęšinu viš Brennisteinsöldu (855m; 1-2 klst.).  Žį ganga margir į Hįöldu (1089m; 4-6 klst.), kringum Frostastašavatn (2-3 klst.), į Sušurnįmur (951m; 1 klst.) og ķ Brandsgil (1-2 klst.).  Talsverš fyrirhöfn er aš komast inn ķ Jökulgil, sem er u.ž.b. 13 km langt, vegna žess, hve oft žarf aš vaša Jökulgilskvķsl į leišinni.  Žį leggja margir land undir fót og ganga alla leiš sušur ķ Žórsmörk (Laugavegur; 74 km).  Hver og einn žarf aš įętla göngutķmann žangaš eftir getu og žvķ, sem skoša skal į leišinni.  Margir vilja vera 3-4 daga į leišinni til aš njóta umhverfisins sem bezt.

Į gönguferšum ętti alltaf aš vera gott kort og įttaviti meš ķ för og bezt er aš halda sig viš stķga, žvķ aš sums stašar er villugjarnt, žegar skyggni er slęmt.  Žaš er mikilvęgt aš vera rétt og vel bśinn til fótanna og jafnvel į sumrin er hyggilegt aš bśast viš öllum vešrum og hafa višeigandi klęšnaš viš höndina.  Margir hafa ofkęlzt vegna žess aš réttan klęšnaš hefur skort.  Göngufólk į alltaf aš lįta land- eša skįlaverši vita um įętlanir sķnar, žegar žaš leggur af staš.  Žverhnķptar klettahlķšar ķ frišlandinu eru hęttulegar til klifurs vegna žess, hve ótryggar žęr eru.  Žį er ašgęzlu žörf į hverasvęšum, žar sem margir hafa sokkiš ķ sjóšandi aurinn og brent sig.  Žaš er bannaš aš henda grjóti eša rusli ķ hveri og laugar.  Góšir göngumenn sneiša hjį gróšurlendi eins og hęgt er, žvķ aš žau eru oft mżrlend og viškvęm fyrir įtrošningi.

Silungsveiši
Vötnin ķ frišlandinu eru vinsęl veišivötn.  Žar ber hęst Ljótapoll, Dómadalsvatn og Frostastašavatn.  Veišileyfi fįst ķ Skarši ķ Landssveit eša hjį skįlavöršum ķ Landmannalaugum. (Sjį Hįlendisveiši, Vötn aš fjallabaki viš Landmannaleiš)

Sund
Laugalękurinn ķ Landmannalaugum er vinsęll bašstašur.  Žar žarf aš gęta aš žvķ aš skemma ekki viškvęman gróšur og žaš er bannaš aš fjarlęgja jaršveg śr lękjarbökkunum.  Glerķlįt eru lķka bönnuš og notkun sįpu er óheimil nema nišri viš stķflu.  Žaš er ekki męlt meš böšum ķ leirpyttunum vegna mengunar.  Mengunar gętir lķka ķ Laugalęknum, žegar kemur fram į sumar og sįr gróa seint og illa, ef folk hruflar sig.

Skįlar og tjaldsvęši
Tjaldsvęši er aš finna ķ Landmannalaugum, viš Landmannahelli, ķ Hrafntinnuskeri og ķ Sólvangi.  Feršafélag Ķslands į skįla ķ Landamannalaugum og ķ Hrafntinnuskeri.  Hellismenn eiga skįla viš Landmannahelli.  Gęzla er ķ öllum skįlum į sumrin.

Landvernd og umgengni
Frišlandiš var stofnaš til aš vernda og varšveita bśstaši dżra, vötn, jaršmyndanir og annaš landslag.  Žvķ er mikilvęgt, aš gestir og gangandi sżni gįt og reyni aš raska umhverfinu sem minnst og helzt alls ekki.  Viš ęttum alltaf aš hafa ķ huga, aš ašrir vilja njóta hins sama og viš og viš eigum e.t.v. eftir aš koma aftur.

Frišlandiš er ekki laust viš beit saušfjįr, vegagerš, feršažjónustu og rafleišslur.  Bęši beitin og veiši ķ vötnum byggir į aldalangri hefš.  Įriš 1841 skrifaši sera Jón Torfason į Stóruvöllum ķ sóknarbókina, aš beit og veiši į Landmannaafrétti vęri minni en hefši veriš um aldir.  Samt sem įšur er allt aš 2000 fjįr beitt į frišlandiš enn žį.  Landmannahellir og Landmannalaugar eru mišstöšvar gangnamanna sķšsumars og į haustin.

Fjallabak var tiltölulega fįfariš žar til Feršafélag Ķslands byggši fyrsta skįla sinn žar 1952.  Sķšan hafa samgöngur aš og innan svęšisins batnaš verulega og fólk hefur meiri frķtima.  Feršamönnum fjölgar stöšugt og skipta nś tugum žśsunda į įri.

Bošorš feršamannsins
Allir, sem heimsękja Frišlandiš aš Fjallabaki og ašrar nįttśrperlur landsins ęttu aš hafa eftirfarandi efst ķ huga:

Tjöld eru ekki leyfš utan višurkenndra tjaldsvęša nema meš leyfi landvarša.
Utanvegaakstur er bannašur.
Stušlum aš verndun dżralķfs.
Tķnum ekki blóm.
Kveikjum ekki opna elda.
Skiljum ekki eftir rusl.
Byggjum ekki vöršur.
Röskum ekki bergmyndunum.
Höldum hverasvęšum ósnortnum.
Viršum friš og ró umhverfisins.