Bįršargata er nafn į leiš um Vonarskarš frį Bįršardal sušur ķ Fljótshverfi. Bįršur Heyangurs-Bjarnason nam Bįršardal frį Kįlfborgarį og Eyjardalsį og byggši sér bę aš Lundarbrekku, žar sem hann bjó um stund. Hann varš žess var, aš sunnanįttir voru hlżrri og žurrari en noršanįttir. Žvķ ętlaši hann aš betri lönd vęru sunnanlands.

Hann sendi syni sķna sušur į góunni til aš athuga žetta betur. Žeir fundu żmsan gróšur į leišinni į žessum kaldasta įrstķma. Žarnęsta vor, aš loknum undirbśningi, lét hann hvert hśsdżra sinna bera byršar sušur yfir og nam allt Fljótshverfi og byggši bę aš Gnśpum. Hét hann sķšan Gnśpa-Bįršur.

Žetta er ein fyrsta frįsögnin af landkönnun fornmanna. Žessi leiš er u.ž.b. 250 km löng og liggur hęst ķ 1000 m.y.s. Į henni eru fimm fremur stórar įr, Skjįlfandafljót, Kaldakvķsl, Tungnaį, Skaftį og Hverfisfljót. Sigurjón Rist, vatnamęlingamašur, sagši um žessar įr: „Į vetrardegi veršur feršamašurinn žeirra ekki var. Žau eru žį undir ķs viš jökuljašar."

Leiš Bįršar tżndist, svo aš enginn veit nįkvęmlega, hvaša leiš hann fór. Lķklega fór hann sušur meš Skjįlfandafljóti austanveršu, um Vonarskarš og Sķšumannaafrétt. Vonarskarš var lķka lengi tżnt en įriš 1794 fór Pétur Brynjólfsson frį Fljótsdalshéraši um Vatnajökulsveg og sį til skaršsins į leišinni. Hann hélt, aš žaš vęri einungis dęld ķ jökulinn.

Sveinn Pįlsson sį til žess sama įr, žegar hann gekk į Snęfell, og varš ljóst, aš žaš skildi milli Tungnafellsjökuls og Vatnajökuls. Björn Gunnlaugsson og Siguršur Gunnarson fóru um Vonarskarš 1839.
Mynd: Aldeyjarfoss