Žessi fręgasti og fyrrum stęrsti goshver heims er talinn hafa myndazt viš mikla jaršskjįlftahrinu ķ lok 13. aldar. Oddaverjaannįll segir um įriš 1274, aš ķ Eyrarfjalli (Laugarfjalli) hjį Haukadal komu upp hverir stórir; en sumir hurfu žeir, sem įšur voru." Kķsilśrfellingar hafa myndaš talsveršan hól umhverfis hverinn. Skįl hans er u.ž.b. 18 m ķ žvermįl og nišur śr henni gengur 18 m djśp hola, sem er 2 m ķ žvermįl. Öldum saman gaus Geysir og lašaši til sķn feršamenn.

Upp śr aldamótunum 1900 dró mjög af honum og sķšan 1916 hefur hann ekki gert meira en aš pusa upp vatni óreglulega. Tališ var aš kólnunarflötur hans vęri of stór og geršar voru tilaunir til aš minnka hann meš góšum įrangri um skeiš. Hin sķšari įr hefur Geysir dregiš sig ķ hlé aš mestu. Hęstu gosin voru į milli 40 og 80 m. Įšur en gos hófust heyršust miklir dynkir gufusprenginga nešanjaršar og ekki var laust viš aš mönnum fyndist jöršin titra lķtillega. Hverasvęšiš umhverfis er u.ž.b. 500 m langt og 100 m breitt. Hverahrśšur nęr yfir mun stęrra svęši (200 žśs. m²; Trausti Einarsson; Įrbók Feršafélagsins 1961) og gefur til kynna aš žaš hafi veriš a.m.k. tvöfalt stęrra fyrrum.

Tugir hvera eru į svęšinu, sumir goshverir eins og Geysir. Žeirra helztir eru Strokkur, sem gżs reglulega meš 3-5 mķnśtna millibili, og Smišur, sem lętur lķtiš į sér bera. Hverasvęšiš er afgirt og frišlżst og ķ umsjį Nįttśrustofu (sķšan 2002?; įšur Geysisnefndar, sem var fyrst skipuš įriš 1953).