|
Grunnavík
er yzt í Jökulfjörðum sunnanverðum milli Staðarhlíðar og Vébjarnarnúps.
Efst er Staðarhlíð þverhnípt og skriðurunnin niður að sjó.
Maríuhorn eru klettapýramítar í vestanverðri hlíðinni og
norðan þeirra er ófæra, sem er klettur með tveimur götum í blágrýtisgangi.
Hægt er að ganga um annað á fjöru en hitt er fært bátum á
flóði. Staðardalurinn
upp af Grunnavík er stuttur og grösugur á milli Geirsfjalls og
Seljafjalls að botni Ytraskarðs á Snæfjallaströnd.
Umgerð dalsins er allt 700 m hátt hamraþil.
Sturlunga segir frá bræðrunum Atla og Þormóði Hjálmarssonum
frá Grunnavík, sem börðust með sonum Þorvalds í Vatnsfiðri við
Sturlu Sighvatsson í Stakkgarði við Hundadal í Dölum.
Talsverð byggð var í Grunnavík á fyrri öldum en óvíst er
um upphaf hennar.
Skilyrði
til útgerðar voru ekki sem verst fyrir opna árabáta en snemma á 19.
öldinni uxu sjávarþorpin vegna stækkandi báta, sem kröfðust betri
hafnaraðstöðu, og fólkinu fækkaði stöðugt í frumstæðum verstöðvum.
Árið 1962 fluttist síðasta fólkið brott úr Grunnuvík og
skildi Jökulfirði eftir mannlausa.
Þar standa nokkrir sumarbústaðir afkomenda fyrrum íbúa.
Margir ganga gjarnan í stórgrýttri fjörunni fyrir Maríuhorn
að Ófæru. Staðareyrar
er láglendisræma á leiðinni með rústum verbúða og sunnan
kirkjunnar á Stað er leið frá Grunnuvík til Höfðastrandar (Sveitarinnar)
og í Leirufjörð, þar sem voru byggðir fyrrum.
Frá eyðibýlinu Nesi í hlíðum Snæfjallaheiðar er leið að
Djúpi.
Ekki
er vitað hvenær byggð hófst í Grunnavík en þar var áður þéttbýlt.
Víkin er vel gróin og skilyrði til útræðis þokkaleg. Eftir aldamótin
1900 þegar aðstæður breyttust og sjávarþorpin fóru vaxandi tók fólkinu
að fækka. Í dag standa í víkinni rústir eyðibýla sem bera vitni
um horfna tíma. Síðustu íbúarnir fluttust burt árið 1962 og þar
með lagðist niður síðasta byggðin á Jökulfjörðum. Afkomendur
Grunnvíkinga hafa nokkrir byggt sér bústaði og gæða víkina lífi
með dvöl sinni á sumrin. |