Hvítárvellir Borgarfjörđur,

Gönguleiđir Ísland


HVÍTÁRVELLIR
.

.

Ferđaáćtlanir
Rútur-Ferjur-Flug


Ferđaheimur

Hvítárvellir eru fyrrum stórbýli viđ bogabrúna yfir Hvítá frá 1928, ţar sem ţjóđvegurinn var ţar til nýrri brúin viđ Borgarnes var byggđ 1980.  Hvítárvellir, Ferjukot og Ferjubakkabćirnir eru mestu laxveiđijarđir sýslunnar.  Víđa er ţess getir í fornsögunum, ađ kaupmenn hafi verzlađ í Hvítárósi og ţar voru oft kaupstefnur.  Hvítá var notuđ til flutninga allt upp ađ ármótum viđ Ţverá allt fram til 1930.  Á Búđarhöfđa eru talsverđar rústir, sem gćtu veriđ fornar.

Mannskćđur stórbruni varđ ađ Hvítárvöllum 1751, ţegar sjö manns brunnu inni.  Margir töldu, ađ Hvítárvalla-Skotta hefđi valdiđ honum.  Hún lét ekki ţar viđ sitja, heldur glettist viđ presta og drap fjósamenn og nautgripi.  Stormhöttur var annar draugur, kenndur viđ Hvítárvelli, sem gćtti heyja á stađnum.

Stefán Stephensen, amtmađur, sat um skeiđ á Hvítárvöllum.  Ţar sátu fleiri af hans ćtt á međan hún var valdamikil í landinu.  James Ritchie, skozkur mađur, fór ađ sjóđa niđur lax viđ ármót Grímsár 1859.  Hann hóf ţessa starfsemi í Borgarnesi árinu áđur en flutti hana ađ Grímsá.  Ţarna unnu margir Englendingar og Íslendingar um 16 ára skeiđ.  Ţessi starfsemi teygđi sig alla leiđ niđur á Akranes.  Hann notađi lítinn gufubát til flutninga.  Starfsemin lagđist niđur 1876, ţegar keppinautar hans fóru ađ flytja út ódýrari, ísađan lax.

Kanadíski baróninn og hljóđfćraleikarinn, Gauldréc de Boilleu, keypti Hvítárvelli 1898 og settist ţar ađ.  Hann tók upp meiri umsvif í búrekstri en nokkur annar hérlendis á Hvítárvöllum og byggđi 40 kúa fjós í Reykjavík, sem stendur enn ţá á horni Barónsstígs og Hverfisgötu. Árin eftir aldamótin 2000 (nú 2012) hefur veriđ 10-11 verzlun.  Baróninn átti vélbátinn Hvítá, sem hann notađi til flutninga milli Hvítárvalla og Reykjavíkur.  Hann byggđi sér sumarbústađ viđ Langadalsvatn.    Hann hafđi komiđ til landsins einu sinni áđur og virđist hafa litizt vel á ađstćđur.  Hiđ síđara skiptiđ kom hann vel lođinn um lófana og ćtlađi ađ gera hér stóra hluti.  Honum varđ um síđir fjár vant og leitađi á náđir brezkra banka.  Baróninn framdi sjálfsmorđ í Englandi 1901, ţegar hann var ţar á ferđ til ađ leita ađ fjármagni til stofnunar ensks-íslenzks félags um botnvörpuútgerđ.

Fyrir jólin 2004 gaf Ţórarinn Eldjárn út bók um hinn dularfulla barón á Hvítárvöllum.


TIL BAKA          Nat.is - pósthólf 8593, 108 Reykjavik- sími: 898-0355 - nat@nat.is- um okkur - heimildir          HEIM