|
Á
árunum 1929-1933 keypti Rafmagnsveita Reykjavíkur (nú Orkuveita
Reykjavíkur) jörðina Úlfljótsvatn og vatnsréttindi að vestanverðu
í Efra Sogi, Ljósafossi og Írafossi. Jörðin er talin vera um 1397
ha. Af þeim fimm jörðum sem er í eigu Orkuveitu Reykjavíkur í
Grafningi liggur Úlfljótsvatn lægst.
Jörðin tengist
virku gosbelti og er hið basíska ísúra móberg ásamt bólstrabergi
og setlögum frá síðari hluta ísaldar einkennandi berggerð fyrir svæðið.
Á undirlendi jarðarinnar er gróðurhulan nær samfelld sem skipta má
í þrjú gróðursvæði: votlendi, mólendi og kjarrlendi en þegar
ofar dregur rofnar jarðvegshulan og stór gróðurlaus svæði taka við.
Hlíðarnar eru eru markaðar djúpum vatns- og vindrofum og um bakka þeirra
leika vatn og vindar sem sameiginlega rífa burt jarðveginn.
Úlfljótsvatn
er um 7-8 km langt og um 1 km á breidd. Það er í 81 m hæð yfir sjó,
dýpi víðast undir 10 m en talið dýpst um 60 m í norðurhluta
vatnsins. Mikill straumur er í vatninu, þar sem Sogið fellur um það
á 19 km leið sinni frá Þingvallavatni til Hvítár. Silungsveiði er
í vatninu og mikið fuglalíf á og kringum vatnið.
Vatnið
er kennt við Úlfljót sem sagður er fyrsti lögsögumaður Íslendinga.
Við hann voru Úlfljótslög kennd en þau voru fyrstu almennu lögin
sem giltu hér á landi. Bærinn Úlfljótsvatn er vestan við vatnið
og þar spölkorn frá norðan við bæinn stendur Úlfljótsvatnskirkja
á fögrum og sérkennilegum stað, dálitlum hól, sem gengur út í
vatnið.
Ýmsar
sagnir tengjast Úlfljótsvatni og næsta nágrenni. Þá hafa einnig
fundist merkar fornminjar þar í nágrenninu.
Árið
1940 fékk Bandalag íslenskra skáta hluta af jörðinni til afnota og
hefur hreyfingin reist þar fjölda húsa, þar sem meðal annars eru
reknar sumarbúðir, haldinn ýmiskonar námskeið og mannamót. Skátar
hafa undanfarin ár verið iðnir við að rækta jörðina og gróðursett
tugþúsundir trjáplantna.
Orlofshús:
Á árinu 1956 fékk Starfsmannafélag Rafmagnsveitu Reykjavíkur (nú
Starfsmannafélag Orkuveitu Reykjavíkur) 16 hektara land í Dráttahlíð
til að reisa sumarhús á og rækta land. Þegar hafa verið reistir 4
bústaðir við Straumnes.
Starfsmannafélag
Reykjavíkurborgar fékk afnot af landi undir orlofsheimili fyrir félagsmenn
sína 1969. Landið liggur á milli Fossár og Grafningsvegar syðri og
hafa þegar verið reistir 16 bústaðir auk Úlfljótsskála, sem er þjónustumiðstöð
fyrri svæðið.
Á
árinu 1994 var Bernskunni, Íslandsdeild OMEP, úthlutað landi undir
svokallaðan Bernskuskóg. Landið er um 15 hektara að stærð og er
austan vegar gengt sumarhúsabyggð Starfsmannafélags Reykjavíkurborgar.
Þar fyrir sunnan eru Skólaskógar, ræktunarreitir fyrir grunnskóla
Reykjavíkur á vegum Fræðsluskrifstofu Reykjavíkur. |