|
Krýsuvík er nú í eigu Hafnarfjarðarbæjar en
byggð lagðist af á hinu forna höfuðbóli á 20. öldinni. Þar var
talsverð gróðurhúsarækt og refabú í restina. Bærinn stóð
fyrrum nokkuð vestar, upp af núverandi Hælisvík. Hann tók af,
þegar Ögmundarhraun rann yfir mikið af gróðurlendi jarðarinnar.
Þar var samt stórbýli fram á 19. öld og heil kirkjusókn vegna
fjölda hjáleigna.
Kirkjan, sem stóð í Krýsuvík, var reist 1857.
Hún var
endurbyggð og endurvígð 1964 og afhent þjóðminjaverði til
varðveizlu
Brennuvargar kveiktu í henni aðfararnótt
hins 2. janúar 2010. Hún brann til kaldra kola. Prestur
Hafnarfjarðarkirkju messaði reglulega í henni tvisvar á ári.
Skátar voru þar tíðir gestir og margir báru hlýjan hug til
hennar eins og gestabókin gaf til kynna. Að öllum
líkindum mun kirkjan verða endurreist.
Seltún er vinsælt háhitasvæði við
Krýsuvíkurbæinn. Árið 1949 var
borað eftir gufu á jarðhitasvæðinu til virkjunar
fyrir Hafnarfjörð, en ekkert varð úr framkvæmdum áður en
holan sprakk árið 1999 sprakk 50 ára gömul borhola
með þeim afleiðingum, að leir
þeyttist langt upp í hlíðina. Eftir sprenginguna myndaðist
tjörn sem er umlukin litskrúðugum jarðvegi í fögru umhverfi. Á landareigninni
milli Sveifluháls og Lönguhlíðar eru margar aðrar forvitnilegar
jarðmyndarnir, s.s. sprengigígurinn Grænavatn (46 m djúpur) og
Eldborg undir Geitahlíð, sem er einn margra hraungíga á svæðinu.
Ketilstígur er leið yfir Sveifluháls
ofan Krýsuvíkur. Þarna var hluti af alfaraleið frá
Hafnarfirði og Reykjavík til Krýsuvíkur. Leiðin er
brött að vestanverðu og í hálfhring um Ketilinn og að hluta
á brún hans. Þessi spölur var hinn erfiðasti á
leiðinni, hvort sem leið lá upp eða niður. Ketillinn
er djúp skál gamals sprengigígs efst á hálsinum með grasflöt
í botni.
Heimavistarskóli var byggður árið 1967 handa börnum, sem
bjuggu við félagslega erfiðar aðstæður. Framkvæmdir
stöðvuðust eftir að fyrsta áfanga var lokið og ekkert var
aðhafzt frekar í langan tíma.
Um tíma var húsnæðið notað í leyfisleysi sem svínabú. Nú er
þar endurhæfingarstöð fyrir fórnarlömb eiturlyfja.
Krýsuvíkurberg
er sunnan Krýsuvíkur. Svartfugl og rita verpa þar aðallega.
Vegslóði liggur niður á bjargbrún og margir sækja þangað til
að skoða fuglalífið. Vitinn var reistur árið 1965. |