|
Gamla
höfnin, svonefnda, er innan Grandagarðs, Noðrurgarðs og Ingólfsgarðs
og nær að Mýrargötu, Geirsgötu og Tryggvagötu.
Hún er fyrsta varanlega höfnin, sem byggð var í Reykjavík
(1913-1917) og náði á milli Örfiriseyjargranda og Arnarhólskletts.
Líklega var landnámsjörðin nefnd eftir þessari vík, þótt
sumir álíti, að eystri mörkin séu við Laugarnes.
Einokunarverzlunin
var flutt úr Örfirisey til Reykjavíkur 1780 í Aðalstræti 2.
Kaupmenn byggðu bryggjur á 19. öld sunnan verzlunarhúsa sinna
við Hafnarstræti, þegar verzlun jókst.
Bæjaryfirvöld gerðu ekkert í þessum málum fyrr en eftir
1850, þegar hafnsögumenn voru ráðnir til að tryggja öryggi sjófarenda.
Sjómerki var sett upp við Akureyjarrif 1856 og hafnargjaldskrá
tók gildi.
Þá var ráðinn danskur verkfræðingur til að skoða aðstæður
og gera tillögur um framkvæmdir.
Kostnaður reyndis ofviða bolmagni bæjarins og aðeins gerðar minni háttar umbætur.
Eftir 1860 var samið við kaupmenn um opinber afnot af bryggjum
þeirra og bærinn greiddi fyrir þau.
Bærinn lét byggja Steinbryggjuna 1884.
Skömmu
eftir aldamótin hafði Einar Benediktsson stofnað hlutafélagið Höfn
í Englandi með fjársterkum aðilum til að kosta hafnargerð við
Skildinganes í Skerjafirði, sem reyndar var byrjað lítillega á.
Þá hófst í raun samkeppni milli þeirra, sem studdu hafnargerð,
þar sem Gamla höfnin er og Einarsmanna.
Líklega hefur þessi samkeppni leitt til hraðari framkvæmda við
Reykjavíkurhöfn en ella hefði orðið.
Árið
1911 samþykkti bæjarstjórn að ráðast í hafnargerð.
Hún var byggð á tillögum Gabríels Smith, hafnarstjóra í
Kristíaníu (Ósló), frá 1909.
Danski hafnarverkfræðingurinn N.C. Monbergs gerði tilboð í
verkið og því var tekið.
Unnið var með stórvirkum tækjum á þess tíma mælikvarða,
s.s. tveimur eimreiðum, sem drógu byggingarefni úr Skólavörðuholti
og Öskjuhlíð á sporum niður að höfn.
Fyrsta skipið lagðist að bryggju (Batteríisgarð) árið
1915.
Viðlegurými
var bætt næstu áratugina og svæðið, þar sem Geirsgata og
Tryggvagata eru nú var fyllt upp.
Nokkuð stöðugt hefur verið unnið að uppfyllingum í Örfirisey
og í áttina að Akurey og þar hefur skapast talsvert rými fyrir alls
konar atvinnurekstur.
Árið 1960 samþykkti bæjarstjórn að láta gera stóran
hafnargarð frá Örfirisey út í Engey, því að veruleg stækkun
hafnarinnar var talin nauðsynleg.
Ekkert varð úr þessu verki en fram kom tillaga um hafnarsvæði
í Viðeyjarsundi, sem var samþykkt.
Þar hófust framkvæmdir 1960 og fyrsti áfanginn, í Vatnagörðum,
var tekinn í notkun árið 1968.
Við norðanverðan Ártúnshöfða var sementshöfn (möl og
malbik) tilbúin sama árið og Holtabakki á árunum 1980-81.
Smábátahöfn var gerð í Grafarvogi
í tengslum við
svokallað Bryggjuhverfi.
Við
tilkomu hafna í Vatnagörðum, Kleppsvík og við Holtabakka fluttust vöruflutningar
stærstu skipafélaganna frá Reykjavíkurhöfn og þar fara umsvif þeirra
fram. Allar
áætlanir um hafnarframkvæmdir í framtíðinni á höfuðborgarsvæðinu
eru tengdar við Sundahöfn.
Hafnargerð hófst á Geldinganesi, þar sem mikið skarð var
sprengt í það, en andstaðan gegn þessum framkvæmdum olli því, að hætt
var við frekari aðgerðir í bili eða til framtíðar.
Árið 2005 hófust framkvæmdir og breytingar á skipulagi suðurhluta gömlu
hafnarinnar í tenglum við íbúðabyggð á reitnum við Mýrargötu/Grandagarð
og byggingu Tónlistar- og ráðstefuhúss og hótels á reitnum á
Austurbakka. Mörg gömul hús á báðum reitum eru horfin, s.s.
faxaskáli. Framkvæmdir á báðum reitum eru í fullum gangi nú, árið
2007.
Information: Tel.: 525-8900
hofnin@faxaports.is |