Öræfin eru austan Vatnajökuls og upp af Lóni bera þetta nafn. Þau ná frá Skyndidal í suðri að Geldingafelli í norðri og Hofsjökli og Jökulgisltindi og Víðidalsdrögum í austri.  Lónsöræfi eru mjög sundurskorin af giljum og gljúfrum, mikið er af ljósgrýti (ríólíti), þannig að landslagið er ákaflega litríkt. Líkt og víðar á Austfjörðum finnst þar mikið af holufyllingum og fallegum kristöllum. Víða er gróður talsverður, graslendi og blómskrúð. Oft sjást hreindýr á þessum slóðum. Jeppaleiðin liggur frá Þórisdal yfir Skyndidalsá að Eskifelli og síðan upp Kjarrdalsheiði (722m) og niður á Illakamb við Ölkeldugil.

Þar verður að grípa til postulanna og ganga yfir hengibrú á Jökulsá í Lóni. Lónsöræfi eru eitthvert fegursta og áhugaverðasta göngusvæði landsins og þar eru víða skálar til að gista í. Sumir ganga yfir Eyjabakka eða Eyjabakkajökul, ef kvíslar Jökulsár á Dal eru óvæðar, alla leið að Snæfelli, þar sem er skáli Ferðafélags Íslands. Á sumrin eru daglegar ferðir inn á Illakamb frá Höfn í Hornafirði.

Kollumúli (800-900m) er í Stafafellsfjöllum milli Víðidals og Jökulsár í Lóni.  Hann er hlíðabrattur, flatur að ofan með smávötnum.  Vestan hans eru Leiðartungur, þar sem var farið til Fljótsdalshéraðs, annaðhvort á Norðlingavaði eða í Kláfferju.  Göngubrúin var byggð 1967.  Eini leitarmannakofi landsins, sem var búinn ofni til hitunar árið 1930 var í Stóra -Hnausanesi.  Flár eru austan í höfðanum.  Þar eru grasbrekkur og skógarteigar.  Þar uxu tvö reynitré og efst var grasatekja góð.  Kollumúlaeldstöð er ein hinna fornu megineldstöðva Austurlands.  Miðhluti hennar er í Víðibrekkuskerjum, austan Sauðhamarstinds.  Þar lítur bergið út sem það sé sundursoðið.

Eftir stofnun þjóðgarðsins Vatnajökuls hinn 7. júní 2008 urðu Lónsöræfi ein miðstöðva þjóðgarðsvörzlunnar.